«Το σώμα ενός χορευτή είναι το όργανο» - όλοι έχουμε ακούσει το ρητό. Όμως για τους βηματικούς, που χρησιμοποιούν το σώμα τους για να μιμηθούν το ρυθμικό ντράμ, αυτό το ρητό είναι το παν.
Το Βήμα σάρωσε τις ΗΠΑ το περασμένο καλοκαίρι με την κυκλοφορία του ντοκιμαντέρ ΒΗΜΑ , η οποία ακολούθησε τρία μέλη της βηματικής ομάδας της Σχολής Ηγεσίας της Βαλτιμόρης. Η ομάδα έφτασε επίσης στη σκηνή της εποχής 14 του «So You Think You Can Dance», αφού η ακρόαση του μέλους Blessin Giraldo τελείωσε με πρόσκληση από τον ίδιο τον Nigel Lythgoe.
Για τους λάτρεις του χορού, μπορεί να φαίνεται σαν το καλοκαίρι του βήματος. Αλλά αυτή η μορφή τέχνης υπάρχει εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα. Τι είναι, από πού προήλθε και γιατί παρατηρείται ο ευρύτερος κόσμος του χορού;
Διαμορφώθηκε από την Ιστορία
Ενώ το βήμα όπως το ξέρουμε σήμερα εμφανίστηκε στις αρχές του 20ου αιώνα, οι ρίζες του πηγαίνουν βαθύτερα. Στη δεκαετία του 1500, οι Πορτογάλοι έφεραν τους πρώτους Αφρικανούς σκλάβους στην Αμερική από την περιοχή της Δυτικής Αφρικής, γνωστή ως Σενεγάμπια. «Η παράδοση του χορού σε αυτήν την περιοχή περιελάμβανε κρουστά ποδιών, γρήγορη κίνηση, άλματα και ταυτόχρονες κινήσεις του σώματος», λέει ο Dr. Ofosuwa M. Abiola, επίκουρος καθηγητής ιστορίας και θεωρίας στο Τμήμα Θεάτρων του Πανεπιστημίου Howard. Αυτό αποτέλεσε τα θεμέλια του αφροαμερικάνικου χορού. Ξεκινώντας από τον 17ο αιώνα, οι Βρετανοί και οι Γάλλοι άρχισαν να φέρνουν σκλάβους από τη δυτική-κεντρική Αφρική, η οποία είχε τη δική της μοναδική παράδοση χορού. «Η κίνησή τους είχε πιο στενό προσανατολισμό προς τη γη, απομονώνοντας το πάνω μέρος του σώματος και δίνοντας έμφαση στα ισχία προς τα κάτω», λέει ο Abiola. Αυτές οι δύο παραδόσεις αναμειγνύονταν στις αμερικανικές σκλάβες, και ο κυκλικός χορός που προέκυψε έγινε απαραίτητος για τη νότια φυτεία.
Ο Blessin Giraldo (δεύτερος από δεξιά) και οι θανατηφόρες κυρίες στην ταινία STEP (φωτογραφία του William Gray, ευγενική προσφορά του Twentieth Century Fox Film Corporation)
Ο χορός πήρε το ξεχωριστό κρουστικό στυλ του μετά το 1739 Stono Rebellion στη Νότια Καρολίνα. Η εξέγερση ξεκίνησε με 20 σκλάβους, οι οποίοι χτύπησαν τα τύμπανα καθώς περπατούσαν στους δρόμους. Οι ήχοι των ντραμς έφεραν άλλους σκλάβους στην επανάσταση, και όταν τελείωναν, ο αριθμός τους είχε αυξηθεί. «Μόλις αυτή η εξέγερση συντρίφθηκε, οι νομοθέτες απαγόρευαν το ντράμ ή ακόμα και το να κατέχουν ένα τύμπανο, συνειδητοποιώντας ότι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την επικοινωνία», λέει ο Abiola. «Αμέσως μετά την απαγόρευση, αρχίσατε να βλέπετε περισσότερους κρουστικούς χορούς, καθώς το σώμα αντικατέστησε το τύμπανο». Με την πάροδο του χρόνου, οι εμπειρίες αφροαμερικάνων συνέχισαν να διαμορφώνουν την ανάπτυξη του προδρόμου του βήματος, ο οποίος έγινε γνωστός ως juba.
Να γίνεις ελληνικά
Η αλλαγή που έκανε πραγματικά το βήμα όπως είναι σήμερα ξεκίνησε στις αρχές του 1900, όταν ένας μικρός αριθμός Αφρικανών Αμερικανών άρχισε να μπαίνει στο κολέγιο. «Το 1906, μια ομάδα επτά φοιτητών στο Πανεπιστήμιο Cornell δημιούργησε μια αδελφότητα, την Alpha Phi Alpha», λέει ο Abiola. «Άρχισαν να χρησιμοποιούν juba για να βοηθήσουν να συνδεθούν και να υποστηρίξουν ο ένας τον άλλον καθώς αντιμετώπισαν τον συντριπτικό ρατσισμό». Η αδελφότητα παρείχε ένα ασφαλές καταφύγιο για τους Αφροαμερικανούς μαθητές σε ένα κυρίως λευκό ίδρυμα.
Οι θανατηφόρες κυρίες στην ταινία «STEP» (ευγενική προσφορά Fox Searchlight Pictures)
Το Alpha Phi Alpha έγινε μέλος του Εθνικού Πανελλήνιου Συμβουλίου, αποτελούμενο από εννέα ιστορικές αφρικανικές-αμερικανικές πτυχές και αδελφότητες. Επίσης γνωστές ως «Θεία Εννέα», αυτές οι ομάδες μετέτρεψαν τη juba σε βήμα. «Οι Έλληνες έφεραν ακραία ακρίβεια, με ξεχωριστές κινήσεις των χεριών, δείχνοντας και ψάλλοντας», λέει ο Edward «King Leo» Nelson του The Players Club, μια επαγγελματική εταιρεία που έχει εμφανιστεί παντού από το «America's Got Talent» στον Λευκό Οίκο. «Το έκαναν σε μια μορφή ψυχαγωγίας και πραγματικά έκαναν βήμα στο mainstream».
Βήμα εκτός πανεπιστημίου
Προχωρήστε γρήγορα στον 21ο αιώνα, και το βήμα παραμένει κεντρικό μέρος της αφρικανικής-αμερικανικής ελληνικής, πανεπιστημιακής και σχολικής ζωής. Αλλά η επιρροή της εκτείνεται πλέον πέρα από την πανεπιστημιούπολη. Όταν τα μέλη της ομάδας Step του Πανεπιστημίου Howard δεν είναι απασχολημένοι με τη νίκη σε διαγωνισμούς, περνούν τον χρόνο τους εθελοντικά στην κοινότητα DC. «Η έξοδος στην κοινότητα είναι ένα ουσιαστικό μέρος του βήματος», λέει ο επικεφαλής προπονητής Tennese Gardiner. Είτε παίζετε στο Κέντρο Κένεντι για την Εθνική Ημέρα Χορού, διδάσκοντας βήμα σε τοπικά γυμνάσια, είτε εθελοντικά στο DC Central Kitchen, αυτοί οι βηματοδότες δεν ξεχνάνε ποτέ τη σύνδεση της κοινότητας.
Μια ομάδα που παίζει στο Florida Invitational Step Show στο Πανεπιστήμιο της Φλόριντα (ευγενική προσφορά Florida Invitational Step Show)
Η Μαύρη Ένωση Φοιτητών στο Πανεπιστήμιο της Φλόριντα έχει επίσης μάθει να αξιοποιεί την πτυχή της οικοδόμησης της κοινότητας του βήματος. Τον Φεβρουάριο, το σωματείο φιλοξένησε την 29η ετήσια έκθεση σκαλοπατιών της Florida. «Το βήμα είναι τόσο πολιτιστικό πράγμα για τους Αφρικανούς Αμερικανούς στις πανεπιστημιουπόλεις», λέει ο διευθυντής του FISS 2018 Luckso Joacius. «Αυτή η εκδήλωση μοιάζει σχεδόν με ένα καρναβάλι για την κοινότητά μας».
Βρίσκοντας τον ρυθμό σας
Το βήμα όπως εφαρμόζεται σήμερα δεν περιέχει κωδικοποιημένες κινήσεις ή ρυθμούς. «Όλα εξαρτώνται από το από ποιον το μαθαίνεις», λέει ο Nelson. Ενώ ορισμένες ομάδες διατηρούν παραδοσιακούς αφρικανικούς ρυθμούς, άλλες πειραματίζονται με δημοφιλή μουσική και διάλογο. Το Howard University Step Team εκτελεί ένα μείγμα παραδοσιακών, σύγχρονων και πρωτότυπων ρυθμών, με κάθε χορογράφο να ακολουθεί μια διαφορετική ερμηνευτική προσέγγιση. «Μερικά ξεκινούν με ρυθμό, μερικά με κίνηση ή ιδέα, όπως η εργασία στο πάτωμα ή οι καρέκλες», λέει ο Gardiner. «Αλλά δεν έχει σημασία τι, πρέπει να ακούγεται καλό».
Ο βοηθός επικεφαλής προπονητής Jacquize Stewart περπατά κατά τη διάρκεια της απόδοσης του Howard University Step Team (ευγενική προσφορά του Howard University Step Team)
Ως ιδρυτής του The Players Club, ο Nelson του αρέσει να χρησιμοποιεί δημοφιλείς ρυθμούς που μπορεί να αναγνωρίσει το κοινό του. «Όταν ξεκίνησα για πρώτη φορά, εμπνεύστηκα από τον Timbaland», λέει. «Θα προσπαθούσα να βρω έναν τρόπο να ερμηνεύσω τους ρυθμούς του με το σώμα μου». Το Players Club ενσωματώνει επίσης αποσπάσματα από γνωστές διαφημίσεις ή ταινίες για να ενισχύσει τον παράγοντα ψυχαγωγίας των παραστάσεων τους. «Στο τέλος της ημέρας, θέλουμε όλοι όσοι μας παρακολουθούν, ανεξάρτητα από το αν είναι Αφροαμερικανός ή όχι, να δουν τι κάνουμε και να σκεφτόμαστε,« Φαίνεται διασκεδαστικό — θέλω να δοκιμάσω! » '
Μια έκδοση αυτής της ιστορίας εμφανίστηκε στο τεύχος του Απριλίου 2018 του Πνεύμα χορού με τον τίτλο «Βήμα προς βήμα '